Vergi · 8 dk okuma · Güncellendi:
KDV dahil ve KDV hariç hesaplama: formüller ve örneklerle 2026 rehberi
Bir fiyattan KDV'yi çıkarmak, KDV'yi eklemekle aynı işlem değildir. İki yönü de formülüyle, 2026 oranlarıyla ve gerçek rakamlarla gösterdik.
Kısaca
- 2026'da Türkiye'de üç KDV oranı uygulanır: genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1.
- KDV dahil fiyat, KDV hariç fiyatın (1 + oran) ile çarpılmasıyla bulunur: %20 için KDV hariç fiyat × 1,20.
- KDV hariç fiyat, KDV dahil fiyatın (1 + oran) ile bölünmesiyle bulunur: %20 için KDV dahil fiyat ÷ 1,20; dahil fiyatı 0,80 ile çarpmak yanlış sonuç verir.
- KDV dahil bir tutarın içindeki KDV, %20 oranda tutarın altıda biri, %10 oranda on birde biri, %1 oranda yüz birde biridir.
- İskonto KDV'den önce uygulanır: KDV, indirim düşüldükten sonra kalan matrah üzerinden hesaplanır.
Müşteri "KDV dahil kaça olur?" diye sorar, tedarikçi teklifini KDV hariç yazar, siz de iki rakamın aynı şeyi anlatıp anlatmadığını hesaplarsınız. KDV hesaplama basit görünür, ama ters yönde yapılınca sık sık yanlış çıkar.
En yaygın hata, KDV dahil bir fiyattan KDV'yi çıkarmak için fiyatı 0,80 ile çarpmaktır. Bu, her seferinde KDV'yi olduğundan fazla gösterir. Bu yazıda iki yönün formülünü, 2026 oranlarıyla hazır çarpanları ve adım adım örnekleri veriyoruz.
- KDV hariç fiyat — Matrah
- × (1 + oran) — KDV eklenir
- KDV dahil fiyat — Müşterinin ödediği
- ÷ (1 + oran) — KDV ayrılır
Bölüm 1 · Oranlar 2026'da KDV oranları kaç?
2026'da Türkiye'de üç KDV oranı uygulanır: genel oran %20, indirimli oranlar %10 ve %1. Bu oranlar 10 Temmuz 2023'ten bu yana değişmedi. Hangi ürünün hangi orana tabi olduğu KDV Kanunu'na ekli listeler ve Cumhurbaşkanı kararlarıyla belirlenir.
- %20 Genel oran · çoğu mal ve hizmet
- %10 İndirimli · ör. yeme-içme hizmetleri
- %1 İndirimli · ör. bazı temel gıdalar
Bölüm 2 · KDV eklemek KDV dahil fiyat nasıl hesaplanır?
KDV hariç bir fiyata KDV eklemek kolay yöndür. KDV tutarı, KDV hariç fiyatın oranla çarpımıdır; KDV dahil fiyat da ikisinin toplamıdır. Tek adımda yapmak için KDV hariç fiyatı (1 + oran) ile çarparsınız.
- KDV tutarı = KDV hariç fiyat × oran
- KDV dahil fiyat = KDV hariç fiyat × (1 + oran)
- %20 için çarpan 1,20, %10 için 1,10, %1 için 1,01
| KDV hariç fiyat | 2.500,00 TL |
|---|---|
| KDV (2.500 × 0,20) | 500,00 TL |
| KDV dahil fiyat (2.500 × 1,20) | 3.000,00 TL |
| KDV hariç fiyat | 1.500,00 TL |
|---|---|
| KDV (1.500 × 0,10) | 150,00 TL |
| KDV dahil fiyat (1.500 × 1,10) | 1.650,00 TL |
Bölüm 3 · KDV ayırmak KDV hariç hesaplama formülü nedir?
KDV dahil bir fiyattan KDV hariç fiyatı bulmak için fiyatı (1 + oran) ile bölersiniz. Çarpmazsınız. Çünkü KDV, dahil fiyatın değil, hariç fiyatın yüzdesidir. Dahil fiyatın içinde KDV'nin payı oranın kendisinden küçüktür.
- KDV hariç fiyat = KDV dahil fiyat ÷ (1 + oran)
- KDV tutarı = KDV dahil fiyat − KDV hariç fiyat
- %20 için bölen 1,20, %10 için 1,10, %1 için 1,01
| KDV dahil fiyat | 3.000,00 TL |
|---|---|
| KDV hariç fiyat (3.000 ÷ 1,20) | 2.500,00 TL |
| İçindeki KDV (3.000 − 2.500) | 500,00 TL |
| KDV dahil fiyat | 505,00 TL |
|---|---|
| KDV hariç fiyat (505 ÷ 1,01) | 500,00 TL |
| İçindeki KDV (505 − 500) | 5,00 TL |
Bölüm 4 · Kısa yol Oranlara göre hazır çarpanlar
Hesap makinesinde her seferinde formül yazmak yerine aşağıdaki çarpanları kullanabilirsiniz. Son sütun, KDV dahil bir tutarın içindeki KDV'yi tek işlemle bulmanızı sağlar.
| Oran | Hariçten dahile | Dahilden harice | Dahil tutarın içindeki KDV |
|---|---|---|---|
| %20 | × 1,20 | ÷ 1,20 | Dahil tutar ÷ 6 (yani 20/120) |
| %10 | × 1,10 | ÷ 1,10 | Dahil tutar ÷ 11 (yani 10/110) |
| %1 | × 1,01 | ÷ 1,01 | Dahil tutar ÷ 101 (yani 1/101) |
Örneğin 1.200 TL'lik %20 KDV dahil bir faturanın içindeki KDV 1.200 ÷ 6 = 200 TL'dir; KDV hariç tutar 1.000 TL'dir. 1.650 TL'lik %10 KDV dahil bir tutarın içindeki KDV de 1.650 ÷ 11 = 150 TL'dir.
Bölüm 5 · Uygulama Gerçek hayattan örnekler: abonelik, iskonto ve kuruş
Formül bir kez oturunca günlük hesaplar hızlanır. Aşağıdaki üç örnek, en sık karşılaşılan durumları gösteriyor.
| Aylık abonelik bedeli (KDV dahil) | 699,99 TL |
|---|---|
| KDV hariç tutar (699,99 ÷ 1,20) | 583,33 TL |
| İçindeki %20 KDV (699,99 − 583,33) | 116,66 TL |
Rakamlar Heyşirket Profesyonel paketinin aylık fiyatıdır. Tam sonuç 583,325 TL olduğu için kuruşa yuvarlanmıştır.
İskonto varsa sıra önemlidir. KDV, indirim düşüldükten sonra kalan tutar, yani matrah üzerinden hesaplanır. Önce KDV ekleyip sonra indirim yapmak faturada farklı bir matrah gösterir.
| Liste fiyatı (KDV hariç) | 1.000,00 TL |
|---|---|
| İskonto (%10) | −100,00 TL |
| KDV matrahı | 900,00 TL |
| KDV (%20 × 900) | 180,00 TL |
| Fatura toplamı | 1.080,00 TL |
Kuruş farkları da sık görülür. Birden çok kalemli faturada KDV her satırda ayrı hesaplanıp kuruşa yuvarlanır, sonra toplanır. Toplam tutar üzerinden tek seferde hesaplanan KDV ile arada 1-2 kuruş fark çıkabilir. Bu bir hata değildir; ama karşı tarafla mutabakatta bunu bilmek tartışmayı önler.
Kâr hesabında hangi rakam kullanılır?
Kârınızı her zaman KDV hariç tutarlarla hesaplayın. Müşteriden tahsil ettiğiniz KDV sizin geliriniz değildir, beyan edip ödersiniz; alışta ödediğiniz KDV de indirim konusu yapılabiliyorsa sizin maliyetiniz değildir. KDV dahil satış fiyatından KDV dahil alış fiyatını çıkarmak, kârı olduğundan yüksek gösterir.
| Satış fiyatı (KDV dahil, %20) | 1.200,00 TL |
|---|---|
| Satış fiyatı (KDV hariç, 1.200 ÷ 1,20) | 1.000,00 TL |
| Alış maliyeti (KDV hariç) | 700,00 TL |
| Brüt kâr | 300,00 TL |
KDV dahil rakamlarla hesaplansaydı (1.200 − 840) kâr 360 TL görünürdü. Rakamlar örnektir.
Bölüm 6 · İstisna Tevkifatlı faturada KDV hesabı değişir mi?
Bazı hizmet ve teslimlerde KDV'nin bir kısmını satıcı değil alıcı beyan edip öder. Buna KDV tevkifatı denir. Bu durumda KDV yine aynı formülle hesaplanır, ama faturada hesaplanan KDV'nin bir kısmı tevkif edilir ve alıcının size ödediği tutar faturanın genel toplamından düşük olur.
Tevkifat oranları işin türüne göre değişir ve sık güncellenir. Hangi işlerde uygulandığını ve faturadaki tutarın neden ödenenle tutmadığını KDV tevkifatı ve stopaj yazısında örneklerle anlattık.
Bölüm 7 · Ürün Heyşirket'te KDV nasıl hesaplanır?
Heyşirket'te ön muhasebe şirket panelinizin bir modülüdür ve faturada KDV'yi siz hesaplamazsınız. Yeni fatura ekranında her kalemin birim fiyatını KDV hariç girer, KDV oranını satırda seçersiniz. Satır toplamı, toplam KDV ve genel toplam kendiliğinden hesaplanır; farklı oranlı kalemler aynı faturada yan yana durabilir.
- 1. İlk fatura kalemi
- 2. KDV oranı seçimi
- 3. Satır ekle
- 4. Fatura özeti ve KDV toplamı
- Ürün kartı: Ürün ya da hizmeti eklerken birim fiyatı ve KDV oranını bir kez girersiniz; faturada ürünü seçince ikisi de kendiliğinden gelir.
- KDV dahil fiyatınız varsa: Fiyatı bu yazıdaki formülle (1 + oran) bölüp KDV hariç birim fiyat olarak girin.
- KDV raporu: Dönemin hesaplanan KDV'sini (satışlar), indirilecek KDV'sini (giderler) ve aradaki net KDV'yi beyan gününden önce gösterir.
Fatura kesmenin adımları fatura nasıl kesilir, ödeyeceğiniz KDV'yi önceden görmek için KDV raporu rehberinde. Ön muhasebe modülünün tamamı e-Fatura ve fatura ve tahsilat sayfalarında anlatılıyor.
KDV dahil fiyat nasıl hesaplanır?
KDV hariç fiyat (1 + KDV oranı) ile çarpılır. %20 oranda KDV hariç fiyat 1,20 ile, %10 oranda 1,10 ile, %1 oranda 1,01 ile çarpılır. Örneğin 2.500 TL'nin %20 KDV dahil hali 3.000 TL'dir.
KDV hariç hesaplama formülü nedir?
KDV hariç fiyat = KDV dahil fiyat ÷ (1 + KDV oranı). %20 oranda dahil fiyat 1,20'ye bölünür. Örneğin 3.000 TL'lik %20 KDV dahil fiyatın KDV hariç tutarı 2.500 TL, içindeki KDV 500 TL'dir.
KDV dahil fiyattan KDV nasıl çıkarılır?
Dahil fiyatı (1 + oran) ile bölüp KDV hariç tutarı bulursunuz, sonra dahil fiyattan çıkarırsınız. Kısa yol olarak %20 oranda dahil tutarın altıda biri, %10 oranda on birde biri, %1 oranda yüz birde biri KDV'dir.
KDV dahil fiyatı 0,80 ile çarpmak neden yanlış?
Çünkü KDV, dahil fiyatın değil hariç fiyatın yüzdesidir. 3.000 TL'yi 0,80 ile çarpmak 2.400 TL verir, oysa doğru KDV hariç tutar 3.000 ÷ 1,20 = 2.500 TL'dir. Çarpma yöntemi KDV'yi her zaman olduğundan fazla gösterir.
2026'da KDV oranları kaç?
2026'da Türkiye'de genel KDV oranı %20, indirimli oranlar %10 ve %1'dir. Bu oranlar 10 Temmuz 2023'ten beri uygulanmaktadır. Bir ürünün hangi orana tabi olduğunu KDV mevzuatından ya da mali müşavirinizden teyit edin.
İskontolu satışta KDV neyin üzerinden hesaplanır?
KDV, iskonto düşüldükten sonra kalan tutar üzerinden hesaplanır. Örneğin 1.000 TL'lik KDV hariç fiyata %10 iskonto uygulanırsa matrah 900 TL olur; %20 KDV 180 TL, fatura toplamı 1.080 TL'dir.
KDV'yi faturaya bırakın Kalemleri ve KDV oranlarını girin; ara toplam, toplam KDV ve genel toplam kendiliğinden hesaplansın. Yeni fatura oluştur
Ön muhasebe Profesyonel ve üstü paketlere dahildir. Henüz hesabınız yoksa ücretsiz başlayın, ön muhasebeyi ihtiyaç duyduğunuzda paketinizle açarsınız.
Yazar: Heyşirket Editör Ekibi