E-ticaret · 12 dk okuma · Güncellendi: 2026-10-12

Pazaryeri satıcıları için muhasebe: komisyon, kargo, %1 stopaj ve gerçek kârınız

Pazaryeri hesabınıza yatan para, sattığınız ürünün fiyatı değildir. Aradaki farkı satır satır okumayı öğrendiğinizde, hangi ürünün size gerçekten kazandırdığını görürsünüz.

Kısaca

• Pazaryeri hakedişi; satış bedelinden komisyon, kargo, hizmet bedeli ve %1 e-ticaret stopajı düşüldükten sonra kalan tutardır, bu yüzden banka hareketi tek başına satış kaydı yerine geçmez.
• 1 Ocak 2025'ten bu yana pazaryerleri, satıcıya yaptıkları ödemelerden satış bedelinin KDV hariç tutarı üzerinden %1 gelir veya kurumlar vergisi kesintisi yapar; bu kesinti satıcı için gider değil, beyannamede mahsup edilecek peşin vergidir.
• Komisyon ve kargo kesintileri pazaryerinin size kestiği faturalarla belgelenir; bu faturalardaki KDV indirilecek KDV olarak dikkate alınabilir.
• İnternet üzerinden satış yapanlar için e-Fatura ve e-Arşiv'e geçiş haddi 500.000 TL brüt satış hasılatıdır.
• Ürün başına kârlılık, KDV hariç satış fiyatından ürün maliyeti, komisyon, kargo, hizmet bedeli ve ambalaj düşülerek hesaplanmalıdır.

Atlas Kahve Kavurma, geçen ay Trendyol'da 2.400 TL'ye 40 adet seramik çarklı el değirmeni sattı. Toplam ciro 96.000 TL. Banka hesabına yatan tutar ise 70 bin TL'nin biraz altındaydı.

Kurucu ortak önce bir hata olduğunu düşündü. Hata yoktu; yalnızca okunmamış bir hakediş raporu vardı. Komisyon, kargo, hizmet bedeli ve bir de çoğu satıcının hâlâ fark etmediği %1'lik bir kesinti.

Bu yazıda o farkı satır satır açacağız. Yazının sonunda, tek bir ürünün size gerçekte kaç lira kazandırdığını hesaplayan bir tablo ve ay sonunda bakmanız gereken bir kontrol listesi olacak.

Bölüm 1 · Hakediş Pazaryeri hakedişi nedir, neden satış tutarından düşüktür?

Pazaryeri hakedişi, pazaryerinin müşteriden tahsil ettiği satış bedelinden kendi kesintilerini düşüp satıcıya ödediği net tutardır. Satış bedeli müşterinin ödediği para, hakediş ise sizin bankanıza giren paradır.

Muhasebede en sık yapılan hata, banka hareketini satış gibi kaydetmektir. Oysa satışınız müşteriye kestiğiniz faturadır; aradaki fark ayrı ayrı belgelenmiş giderler ve peşin ödenmiş bir vergidir.

1. Müşteri öder — KDV dahil satış bedeli
2. Satıcı faturalar — Müşteriye e-Arşiv veya e-Fatura
3. Pazaryeri keser — Komisyon, kargo, hizmet, stopaj
4. Hakediş yatar — Vade gününde bankaya
5. Mutabakat — Rapor, fatura ve banka eşlenir

Bu akışta her ok bir belgeye karşılık gelir. Belgeleri doğru eşlediğinizde hem KDV'niz hem kârınız doğru çıkar. Önce kesintilerin kendisine bakalım.

Bölüm 2 · Kesintiler Komisyon ve kargo kesintileri nasıl belgelenir?

Komisyon ve kargo kesintileri, pazaryerinin size verdiği hizmetlerin bedelidir ve pazaryeri bunlar için size fatura keser. Bu faturalar sizin için giderdir; üzerindeki KDV de indirilecek KDV olarak dikkate alınabilir.

Pazaryerleri komisyon faturalarını genellikle ayda bir ya da dönem dönem toplu keser. e-Fatura kullanıcısıysanız bu faturalar size elektronik olarak gelir; e-Fatura kullanıcısı değilseniz e-Arşiv fatura olarak e-posta veya satıcı paneli üzerinden ulaşır.

Heyşirket'te e-Fatura olarak gelen komisyon faturalarını Gelen e-Faturalar ekranında görürsünüz. Kâğıt ya da PDF olarak gelen kargo faturalarını Giderler ekranındaki Gider ekle ile kaydedin; Gider kategorisi alanında "Pazaryeri komisyonu" ve "Kargo" gibi ayrı kategoriler kullanın.

Kesintilerin en sessizi ise faturası olmayan kesintidir: stopaj.

Bölüm 3 · Stopaj %1 e-ticaret stopajı kimi kapsar, nasıl hesaplanır?

E-ticaret stopajı, aracı hizmet sağlayıcıların (pazaryerlerinin) satıcılara yaptıkları ödemelerden kestiği ve satıcı adına vergi dairesine yatırdığı %1 oranındaki gelir veya kurumlar vergisi kesintisidir. 1 Ocak 2025'te yürürlüğe girmiştir ve Ekim 2026 itibarıyla oran hâlâ %1'dir.

• Kim keser? 6563 sayılı Elektronik Ticaret Kanunu kapsamındaki aracı hizmet sağlayıcılar, yani pazaryerleri.
• Neyin üzerinden? Mal veya hizmet bedelinin KDV hariç tutarı. Komisyon, kargo ve hizmet bedeli düşülmeden önceki tutar matrahtır.
• Kendi siteniz? Kendi web sitenizden, kendi ödeme altyapınızla yaptığınız satışlarda araya pazaryeri girmediği için bu kesinti uygulanmaz.
• Sizin için ne anlama gelir? Kesilen tutar gider değildir. Geçici vergi ve yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamenizde hesaplanan vergiden mahsup edilir; mahsup edilemeyen kısım için iade talep edilebilir.
• İstisnalar: Vergi muafiyet belgesi olan esnaf gibi bazı satıcılara yapılan ödemelerde kesinti yapılmaz. Durumunuzu mali müşavirinizle teyit edin.

Atlas Kahve'nin 40 değirmenlik satışında KDV hariç tutar 80.000 TL. Stopaj 800 TL. Küçük görünür, ama yıllık 1 milyon TL KDV hariç pazaryeri satışı olan bir satıcı için 10.000 TL'lik peşin vergi demektir ve yıl sonunda beyannamede mahsup edilmezse kaybolur.

Bölüm 4 · Mutabakat Hakediş mutabakatı nasıl yapılır?

Hakediş mutabakatı, pazaryerinin ödeme raporundaki her siparişi kendi satış faturanız, pazaryerinin kesinti faturaları ve banka hareketinizle karşılaştırma işidir. Amaç, yatması gereken her kuruşun yattığından emin olmaktır.

Önce rakamlarla bir siparişin hakedişini çıkaralım. Örnekteki komisyon oranı ve bedeller temsilidir; kendi kategorinizin oranını satıcı panelinizden kontrol edin.

Komisyon bu örnekte KDV dahil satış fiyatı üzerinden hesaplanmıştır; pazaryerine ve kategoriye göre hesaplama farklı olabilir.

Şimdi bu 1.741,60 TL'nin muhasebede nasıl ayrıştığına bakın. 2.000 TL satış geliri ve 400 TL hesaplanan KDV; 532 TL gider ve 106,40 TL indirilecek KDV; 20 TL peşin vergi. Bankaya yatan tutar, bu kalemlerin net sonucudur.

Aylık hakediş mutabakatı kontrol listesi

• Pazaryeri ödeme raporunu ay sonu itibarıyla indirdim.
• Rapordaki her sipariş için satış faturası kesildiğini kontrol ettim.
• İptal ve iade edilen siparişlerin faturası iptal edildi ya da iade belgesi düzenlendi.
• Komisyon, kargo ve hizmet bedeli faturalarını gelen faturalar arasında buldum ve tutarlarını rapordaki kesintilerle karşılaştırdım.
• Stopaj toplamını ayrı not ettim ve mali müşavirime ilettim.
• Rapordaki toplam ödeme ile banka hesabına yatan tutarı vade günleriyle eşledim.
• Açık kalan farkları pazaryeri satıcı destek talebiyle sordum.

Heyşirket'te bu kontrolün sipariş tarafı E-ticaret merkezinde başlar. Siparişler sekmesinde her siparişin kanalı, tarihi, teslimat durumu ve fatura durumu yan yana görünür.

Fatura durumu Hazır olan bir sipariş, faturalanmaya uygun ama henüz faturalandırılmamış demektir; mali belge otomatik kesilmez. Sipariş akışını E-ticaret siparişleri rehberinde adım adım anlattık.

Mutabakatın en çok bozulduğu yer ise iadelerdir.

Bölüm 5 · İade Pazaryeri iadelerinde fatura ve KDV nasıl düzeltilir?

Pazaryeri iadesi, müşterinin teslim aldığı malı geri göndermesiyle satışın kısmen ya da tamamen geri alınmasıdır. Belgelendirme, alıcının kim olduğuna göre değişir.

• Alıcı nihai tüketici ise: Tüketici fatura kesmez. İade, internet satışı e-Arşiv faturalarında bulunan iade bölümü veya iade tutanağı gibi belgelerle tevsik edilir; satıcı malı ve iade belgesini teslim alır.
• Alıcı vergi mükellefi ise: Malı geri gönderen işletme, size bir iade faturası düzenler. Siz bu faturayı gelen fatura olarak kaydedersiniz.
• KDV tarafı: İade edilen malın daha önce beyan ettiğiniz KDV'si, iadenin gerçekleştiği dönemde düzeltilir (KDV Kanunu md. 35).
• Fatura henüz kesilmediyse: Sipariş kanalda iptal edildiyse fatura kesmeyin; Heyşirket'te sipariş bir sonraki içe almada İptal olarak güncellenir.

İadelerde kesintilerin akıbeti pazaryerinden pazaryerine ve sözleşmeden sözleşmeye değişir. Komisyonun iade edilip edilmediğini, gidiş ve dönüş kargo bedelinin kime yazıldığını satıcı sözleşmenizden ve hakediş raporunuzdan kontrol edin. Dönüş kargosu çoğu zaman satıcının ek maliyetidir ve kârlılık hesabına girmelidir.

KDV raporu ekranında dönemin hesaplanan ve indirilecek KDV'sini karşılaştırabilirsiniz. Komisyon faturalarının KDV'si burada görünmüyorsa, büyük ihtimalle bir fatura kaydedilmemiştir. KDV mantığının tamamı için KDV rehberi yazımıza bakabilirsiniz.

Bölüm 6 · e-Belge İnternetten satış yapanlar hangi faturayı kesmeli?

İnternet üzerinden mal veya hizmet satan mükellefler için e-Fatura ve e-Arşiv faturaya geçiş haddi, genel eşikten çok daha düşük tutulmuştur: brüt satış hasılatı 500.000 TL. Bu eşik, ister kendi sitenizden ister pazaryerinden satış yapın, internet satışının tamamını kapsar.

İnternet satışında düzenlenen e-Arşiv faturanın sıradan bir faturadan farkı, taşıması gereken ek bilgilerdir. Satışın yapıldığı web adresi, ödeme şekli ve tarihi, malın gönderildiği tarih ve malı taşıyan kargo firmasının bilgileri faturada yer almalıdır.

Heyşirket'te satış faturası Fatura nasıl kesilir? rehberindeki adımlarla düzenlenir. Alıcının e-Fatura kullanıcısı olup olmadığına göre doğru belge türünün seçimi ve e-Belge kurulumu için e-Fatura ile e-Arşiv farkı yazısına göz atın.

Belgeler tamam. Şimdi en önemli soruya gelelim: bu ürün size para kazandırıyor mu?

Bölüm 7 · Kârlılık Pazaryerinde bir ürünün gerçek kârı nasıl hesaplanır?

Birim kârlılık, bir ürünün KDV hariç satış fiyatından o satışa doğrudan bağlı tüm maliyetler düşüldükten sonra kalan tutardır. KDV'yi hesaba katmayın; KDV sizin paranız değildir, devlete aktardığınız bir emanettir.

Stopaj maliyet değildir; beyannamede mahsup edilir. Ancak 20 TL'lik stopaj, mahsup edilene kadar nakdinizi bağlar.

343 TL iyi görünüyor. Şimdi bir iade ekleyin. Ürün geri geldiğinde dönüş kargosu sizin cebinizden çıkıyorsa ve ürün yeniden satılamayacak durumdaysa, tek bir iade beş-altı satışın katkısını silebilir.

Bu yüzden kârlılığı ürün bazında, iade oranını da hesaba katarak izleyin. Örneğin iade oranı %10 olan bir üründe, her 10 satıştan birinde 90 TL'lik dönüş kargosu ödüyorsanız birim katkıdan 9 TL daha düşün. Fiyatı belirlerken bu payı baştan ekleyin; yöntemini Fiyatlandırma stratejisi yazısında anlattık.

Pazaryerinde ciro sizi büyük gösterir, katkı payı ise ayakta tutar.

Bölüm 8 · Uygulama Bu düzen Heyşirket'te nasıl kurulur?

Pazaryeri muhasebesinin düzeni, siparişin girişinden hakedişin yatışına kadar her adımın tek yerde iz bırakmasıdır. Heyşirket'te bu iz şu ekranlarda tutulur.

1. Bağlantı: Trendyol, WooCommerce veya Shopify mağazanızı Pazaryeri bağlantısı rehberindeki gibi bağlayın; siparişler kanal kartındaki Siparişleri al ile gelir.
2. Ürün eşleştirme: Kanal ürünlerini firma ürün kartlarınıza bağlayın; kârlılık ancak doğru karta oturan satışla hesaplanır.
3. Sipariş ve kargo: Siparişi onaylayın, takip numarasını girin, teslimatı tamamlayın.
4. Satış faturası: Fatura durumu Hazır olan siparişler için faturayı düzenleyin.
5. Kesinti faturaları: Komisyon ve kargo faturalarını Gelen e-Faturalar veya Gider ekle ile kaydedin.
6. Kontrol: Ay sonunda KDV raporunda hesaplanan ve indirilecek KDV'yi, kendi kontrol listenizle hakediş raporunu karşılaştırın.

Ay sonu kapanışının tamamı için Ay sonu kapanış kontrol listesi yazısı bu listenin genel hâlidir.

Pazaryeri siparişlerinizi tek yerde toplayın Kanallarınızı bağlayın, siparişleri onaylayın ve faturası bekleyenleri ay sonundan önce görün. E-ticaret merkezini aç

Yazar: Heyşirket Editör Ekibi